X
تبلیغات
رایتل

مقصود فراستخواه

فضایی میان ذهنی برای اطلاع رسانی دیدگاه ها و اطلاع یابی از ملاحظات خوانندگان

اخلاق آکادمیک و این سیستم هایی که ما داریم

 


 

متن سخنرانی تحریر شده مقصود فراستخواه در نشست تخصصی «ارزش‌ها و هنجارهای اخلاقی فعالیت‌های آکادمیک» در دانشگاه خوارزمی، 1393

 

با سلام خدمت حاضران در مجلس، من می‌کوشم آنچه را که در ذهن دارم در زمان تعیین شده تا حدی که ‌بتوانم با شما حاضران، استادان محترم و محققان عزیز در میان بگذارم، شاید مورد نقد و بررسی قرار گیرد و از این جهت  بنده هم چیزی بیاموزم. بحثم را با مفهوم سلفِ دانشگاه شروع می‌کنم. یعنی «خودِ» دانشگاه. سلف( Self) یا  ایگوی( Ego) دانشگاه که به نظر من در ایران نزار و نحیف  مانده است.

دانشمندان علم اعصاب شناختی بحثی را مطرح می‌کنند تحت عنوان تهی شدن خود (ego depletion). کسانی هستند که در این زمینه کار کرده‌اند مثل استیل من[1]، بامی استر[2] ، ووس[3] و... . فرض این است که در ما ذخایر انرژی محدودی وجود دارد و اگر از این انرژی وجودی، این شور زندگی و نیروی زیستن مراقبت نشود، کاستی می یابد و چه‌بسا مخدوش می شود و از بین  می رود. با این انرژی است که ما رفتار اخلاقی وتکاپوی علمی واجتماعی داریم.  مثالی از تهی شدن خود  خیلی سریع عرض کنم چون وقت محدودی هم داریم: در فروشگاه‌ها وسایل گران‌قیمت را ابتدای فروشگاه می‌گذارند. شما وارد یکی از این فروشگاه‌ها می‌شوید و چون قید بودجه دارید و می‌خواهید انتخاب عقلانی کنید، انرژی مصرف می‌کنید که از این وسایل گران‌قیمت چی بخرم؟ ولی قید بودجه‌ به شما اجازه‌ی خرید نمی‌دهد. مدیریت فروشگاه‌ها معمولاً کالاهای فاسد شدنی را در انتهای فروشگاه قرار می‌دهند . یعنی درست جاهایی که انرژی شما تمام شده و با توجه به قید بودجه‌تان نتوانستید چیزی بخرید  و اینجا دیگر از انرژی برای انتخاب عقلانی تهی شده اید و سراغ کالاهایی که فاسدشدنی می‌‌روید و آنها را حتی فله‌ای خریداری می کنید.

این یک مدیریت است که می‌دانند انرژی ما پایان دارد. انرژیی که برای خرید کالاهایی صرف کردیم و  قید بودجه‌مان اجازه نداد، تمام می‌شود. جایی می‌رسیم که انرژی محدود شده و پشتوانه ای برای  انتخاب عقلانی ندارید. من تصور می‌کنم که دانشگاه هم یک سیستم اجتماعی و یک موجودیت انسانی است. بارقه‌ای از هستی بشر. اتفاقاً یکی از آن اوج ‌های بشریت است. اما به‌هرحال انرژی محدودی دارد. در جامعه ما انرژی دانشگاه ودانشگاهی به طرق مختلف کاستی می یابد وته می کشد. از جمله در استاد نیز انرژی برای اخلاق حرفه  ای استادی نمی ماند و در دانشجو نیز انرژی برای تحصیلات جدی نمی ماند. چرا دانشگاهیان از انرژی وجودی خالی می شوند؟ علت دارد:

شما به آموزش عالی ما نگاه کنید. مقررات مختلف دست وپاگیری از بوروکراسی وزارتی بر دانشگاه  تحمیل می شود تمرکزگرایی هم هست. برای دانشگاه، دولت و بخش‌های دولتی، نهادهای مدنی، انجمن‌های تخصصی و حرفه‌ای یک تقسیم کار ملی رضایت‌بخش نداریم. تقسیم کار در سطح ملی معقول نیست. دولت کارهایی کی باید بکند نمی کند وکارهایی که نباید بکند می کند ونهادهای مدنی هم نمی توانند عرض اندام کنند. در دانشگاه سیاست‌بازی، دولت‌سالاری و ایدئولوژی ‌زدگی وجود دارد. نظام شایستگی‌ها در مدیریت دانشگاه به هم می‌خورد. پست‌ها سیاسی است و ارزش‌های حرفه‌ای مخدوش می‌شود. اینها به نظر بنده، به عنوان یک دانش‌آموز، انرژی‌های دانشگاهیان را کاهش می‌دهد. انرژی ها مصروف این مشکلات می شود. در دانشگاه ودانشگاهی انرژی  هایی وجود دارد و به تعبیر اقبال «نقطه نوری که نام آن خودی است/ زیر خاک ما شرار زندگی است»؛ اما تمام این شور حیاتی و انرژی وجودی دانشگاهیان مصروف به چیزهایی از قبیل مقررات، کاغذبازی و دیوان‌سالاری می‌شود. در نتیجۀ این عوامل،  جذابیت فضاهای اجتماعی دانشگاه و انعطاف‌پذیری برنامه‌ها کاهش پیدا می‌کند. محیط‌های یادگیری جذبه خود را از دست می‌دهند. ساختارهای درسی به صورت  انبارگونه و  عرضه‌گرایانه در می آیند و روش‌های تدریس ناکارآمد می شود، روش‌های مدیریت بروکراتیک می‌شود. تمام این موارد در دانشگاهیان یک نوع حس بی‌معنایی، بی قدرتی و بیگانگی بوجود می‌آورد. انرژی‌های حیاتی‌شان کاهش پیدا می‌کند. تهی شدن خود( ego depletion) روی می دهد. این «خود» که منشأ زندگی، علم‌آموزی و علم‌ورزی است، خالی می‌شود. نتیجه اش چیزی است که محققان به آن فرسودگی می گویند. زندگی علمی و دانشگاهی و دانشجویی وتحصیلی فرسوده می شود. ادراک ناکارامدی از تحصیل دانشگاهی واز رشته به وجود می آید. درس خواندن گرفتار حس ملال آوری می شود وبه واحد گذرانیدن برای گرفتن مدرک  تقلیل می یایبد. حضور در کلاس ، حالت غیر مؤثری به خود می گیرد.  استاد ودانشجو گرفتار احساس بی قدرتی می شوند. تصویر ذهنی  از علم آموزی و علم ورزی  مخدوش می شود. خستگی عاطفی به وجود می آید. فقدانِ هم‌آمیزی و هم‌داستانی آکادمیک[4] اتفاق می‌افتد. انسجام از زندگی دانشگاه رخت بر می‌بندد. در چنین شرایطی ، دانشجو و استاد شبیه همان خریداران نگون‌بخت که قبلا در مثال فروشگاه عرض کردم، به راهبردهای سازگاری متوسل می‌شوند. آن‌ مشتریان که در اول عرایضم تمثیل کردم، از آخر فروشگاه آن کالاهای فاسد شدنی  را می خریدند. اکنون ما چه کار می‌کنیم؟ کار ما هم شده است سر کردن با فضاهای موجود. معمولاً دانشجویان شاداب‌ترین اوقات‌شان را به جای کارهای اصلی واصیل علمی، با اینترنت و چیزهای بدیل دیگر می‌گذرانند. گاهی کمی هم ورزش می‌کنند یا با هم گپ می‌زنند و بعد راهبردهای سازگاری شان می شود حفظ کردن، درس خواندن‌‌ شب امتحان و گرفتن نمره و مدرکی از این فروشگاه مدرک‌فروشی .  تا ویزای ورود به کار را بگیرند، بلیطی فراهم آورند خود را وارد بازار بکنند و یا حکم استخدامی‌شان را تبدیل بکنند . این سبب می‌شود که یک نوع فرسایش تحصیلی، فرسایش دانشگاهی و فرسایش علمی(burn out) در دانشگاه اتفاق بیفتد. انرژی‌های ما کاهش پیدا کرده و تمام می‌شود. اجازه می‌خواهم که در زمان محدود به تحقیقی که «بوردیو» در دانشگاه‌های دهه‌ی 80 فرانسه انجام داده اشاره کوتاهی کنم. در همان کتاب‌ homo-academicus این موارد را به خوبی تشریح کرده است. یک مفهوم‌سازی دوتایی که عبارت است از دوتا مفهوم: سرپرستان دانش و آفرینندگان دانش. یک مفهوم curator و یکی creator. یعنی knowledge curator وknowledge creator. واژه curator معمولاً برای کسانی که موزه را اداره می‌کنند و برای متولیان امور دینی به کار می‌رود. بوردیو می‌گوید ما در دانشگاه به جای موجودات خلاق، متولی علم شده ایم. همان‌طور که یک متولی مذهبی مثل کشیشcurator متولی دین است برعکس رسولان مبعوث تاریخ که آن‌ها creator و خلاق بودند ، ولی متولی فقط می‌خواهد از محصولات و برخی قوانین و رویه‌ها و چیزهای دیگر نگهداری کند. بوردیو می‌گوید فرهنگ هم همین‌طور است، کسانی متولیان فرهنگ‌اند و کسانی پدیدآورندگان فرهنگ‌. هنرمندان خلاق و سایر پدیدآورندگان آثار علمی، هنری. چون بحث ما باید معطوف شود به هنجارها و مسائل آسیب‌‌شناختی و چالش‌هایی که در دانشگاه‌ها هست، بوردیو مطرح می‌کند که در دانشگاه‌های فرانسه در دهه­ 80 کسانی هستند که بیشترcurator دانش‌اند. یعنی متولیان دانش شده‌اند. دانش را سرپرستی می‌کنند. استاد در کلاس، مدیرگروه، کرسی استادی، مدیریت دانشگاه، و امثال اینها فقط مثل کسانی هستند که موزه ای به نام دانشگاه را نگهداری می‌کنند، ولی آثاری که در موزه است آفریده‌ی دست‌های دیگری است. بوردیو مطرح می‌کند که متولیان رسمی دانش، قالب‌های رسماً مشروع دانش را باز تولید می‌کند. تحقیقات مرسوم ما ، بازتولید قالب‌های رسماً مشروع دانش است. تحقیقات مرسوم و  مقاله‌هایی که برای ارتقا تهیه می کنیم قالب‌های مرسوم دانش را انتقال می‌دهند آموزش‌های مرسوم در کلاس، دانش رسمی را انتقال می دهند. اما ایشان می‌گوید ما creator دانش در دانشگاه‌ها کمتر می‌بینیم. آن‌ها که صورت‌های جدیدی از مشروعیت در دانش ایجاد می‌کنند، آنها که اشکال تازه‌ای از معنا پدید می‌آورند، خلاق‌اند و اندیشه، معنا و دانایی تولید می‌کنند. اینها در واقع روشنگران معرفت و دانش‌اند و دانشگاه را دیگر محل نگهداری دانش تلقی نمی‌کنند، بلکه دانشگاه را خاستگاهی برای افق‌گشایی، جستارگشایی، پرسش افکنی  وبداعت وخرد انتقادی می‌دانند. روح خلاق دانشگاهی، حقیقتا در دغدغه اندیشیدن جدی است، کام معنا را از خلاف آمد عادت طلب کردن است، کسب جمعیت از زلف پریشان تفکر است.

اما اجازه بدهید در این قسمت عرایضم به تصورخودم از  اخلاق اشاره بکنم تا بتوانم دربارۀ اخلاق آکادمیک نتیجه بگیرم. درک ناچیز بنده به عنوان یک دانش آموز کوچک این است که اخلاق همان ادامه­لذت‌های ماست. به چه دلیل من از انرژی درونی در دانشگاه صحبت کردم و عرض کردم که عواملی دست به دست هم می‌دهند و ما از این انرژی تهی می‌شویم؟ چون اگر این انرژی نباشد اخلاق موضوعیت نخواهد داشت. چون اخلاق همان شادی‌های ماست، همان لذت‌های ما که تعالی پیدا می‌کند. انسانی که می‌خواهد زندگی کند و معنایی برای بودنش دارد، چون می‌خواهد شاد باشد و  دیگران را هم شاد کند و از زیستن لذت ببرد و برای هستی معنایی بیابد، لحظه‌های خود را از هستی پر و مالامال از کمالات وجودی کند، برای همین است که اخلاق می‌ورزد، راست می‌گوید، درستکاری و امانت‌داری می‌کند، مسئولیت‌شناس است و چیزهای دیگر.

اگر انرژی وجودی در دانشگاه‌ها از طریق برخی عوامل ته بکشد ما نباید انتظار اخلاقی بودن داشته باشیم. آن فرسایشی که عرض کردم اگر اتفاق بیافتد، برای استاد و دانشجو خستگی عاطفی ایجاد می‌کند و این حس ناکارآمد و ملال‌آور و احساس بی‌کفایتی، عزت نفس‌ها را مخدوش می‌کند و بقیه مشکلات مربوط به آن می‌شود.

مشکلی که در جامعۀ ما اتفاق افتاده است این است که نصیحت اخلاقی جای اصلاحات ساختاری واصلاحات نهادی را گرفته است. در جامعه­ ما اخلاق به یک سلسله روش‌های مستقیم کلامی تغییر پیدا کرده و بنظرم بزرگ­ترین مشکل اخلاق در جامعه نصیحت‌های اخلاقی و نصیحت‌نامه‌های اجتماعی است. همه اندرزگو هستند. شاید هیچ جامعه‌ای به اندازه ما لفاظی ندارد. درک محدود من از مطالعات محدودم ناشی شده و فرضی را در ذهنم ایجاد کرده که محققان باید آن را بررسی و اصلاح کنند. به گمانم ما جامعه‌ی بسیار وربال  شده ایم و گرفتار لفاظی هستیم چون کار اعمال را به الفاظ می‌دهیم. کار ساختارها و زمینه‌های عینی در نهادها را به کلمات خالی در هوا می‌دهیم. برای تربیت فرزندان‌مان نیز فقط بلدیم به آنها نصیحت کنیم. می‌خواهیم مشکلات جامعه حل شود، همه ­جا به پیام‌های اخلاقی متوسل می شویم. از در و دیوار این مملکت پیام‌های اخلاقی می‌بارد و چقدر اقتصاد، هزینه‌های انسانی، وقت، فضا و پول از این اقتصاد تک‌پایه نفتی را به خودش اختصاص می‌دهد. فاعل نصیحت هم گاهی خود دولت است. دولت به جای اینکه کارهای خاص خودش را انجام بدهد به این لشکر کلمات و نصایح ایدئولوژیک مرتب می افزاید. ارتشی از کلمات ایجاد می‌کنیم و همه در جامعه مرتب می‌گوییم باید اخلاق حرفه‌ای به وجود بیاید و نباید سرقت علمی بشود و استاد نباید سخنرانی بکند و بهتر است مباحثه ایجاد کند و بحث‌های دیگر. در واقع نوعی از اخلاق  محتسبی به واسطه‌ی اندرزها و نصیحت‌‌نامه‌های اجتماعی  خصوصا به نصیحت پیشه شدن حکمرانان! در جامعه ایران شکل گرفته است. چرا؟ چون فکر می‌کنیم که با روش مستقیم کلامی می‌توانیم همه چیز را تغییر دهیم، در حالی‌که اندرز به سه سطر برسد طولانی می‌شود. گویا از سر راحت‌طلبی است که به کلام متوسل شدیم. کلام خیلی مهم است ولی جای نهادها وساختارها و عملکرد یک محیط نهادی کارامد را نمی تواند بگیرد. حرف زدن در هر جایگاهی نمی‌تواند موضوعیت داشته باشد. اخلاق نوعی هوشمندی است. ما به اندازه هوشمندی‌مان اخلاقی عمل می‌کنیم. اگر هوش عاطفی، معنوی و انواع هوش‌های اجتماعی و فرهنگی را داشته باشیم، اخلاقی عمل می‌کنیم. در بحث‌های دیگر آقای دکتر باقری به یک بعد قانونی اشاره کردند و دکتر قانعی راد به ابعاد دیگری از موضوع و جناب آقای دکتر آراسته به موضوعات دیگر.

شاید بیان من نارسا است اما مهم­ترین مسئله‌ای که ما غافل هستیم این است که به جای تظاهرات ارزشی، نصیحت‌ها و روش‌های وربال و لفاظی‌های خالی، باید نهادهای مان را بهبود بخشیم. عملکرد واقعی وزمینه های واقعی تنها از طریق ساختارهای کارامد وهوشمند و از رهگذر نهادهای خوب وحکمرانی خوب به دست می آید.  به نظر من اگر دانشگاه از ایدئولوژی زدگی وسیطره بوراکراسی دولت آزاد بشود ، در این صورت دانشجو و استاد دچار این خستگی‌های عاطفی نمی شوند و می توانند بهترین خلاقیت­ها و بهترین تخلق ارزش‌های انسانی  وبهترین اخلاق حرفه ای را از خود نشان دهند. رفتارهای خوب را تنها می توان از ساختارهای خوب انتظار داشت. اخلاق حرفه ای استادی را  تنها از استقلال دانشگاهی وآزادی آکادمیک می توان طلب وتمنا کرد.


فایل پی دی اف سخنرانی

 

 



[1] Stillman

[2] Baumeister

[3] Vohs

[4] academic integrity

تاریخ ارسال: دوشنبه 3 آذر‌ماه سال 1393 ساعت 04:56 ق.ظ | نویسنده: م فراستخواه | چاپ مطلب
نظرات (6)
دوشنبه 3 آذر‌ماه سال 1393 01:24 ب.ظ
مهدی قنبرنیا
امتیاز: 0 0
لینک نظر
با سلام و احترام
مطلب بسیار خوب و اموزنده ای بود خیلی استفاده کردم. تو ورزش اصطلاح خالی کردن وجود داره و هر ورزشکاری که نمیتونه در میدان ورزشی خوب فعالیت کنه میگن بدنش خالی کرده اما در مقابل اصطلاح دیگری وجود داره به نام ریکاوری یا بازگشت بدنی . دانشگاه هم با ید یه ریکاوری اساسی بشه و این ریکاوری وظیفه ماست که در دام این نظام کنترل شده نیفتیم و با انرژی دادن به آن تقویتش کنیم این انرژی هم در سایه خواندن کتاب نه درس و تفکر کردن برای پیشرفت و نجات سیستم امکانپذیر است. بازم ممنون با خواندن این مطلب بیشتر انرژی گرفتم برای مبارزه و تحمل
پاسخ:
سلام وسپاس از ارزش افزوده دیدگاه ها وبیانات ...دانشگاه به امثال شما عزیزان همچنان میل به زندگی وجوشش دارد... به سرشاری ذهن وجان تان وجاری هستی تان وپویش وجودتان ...درود
چهارشنبه 5 آذر‌ماه سال 1393 06:38 ق.ظ
حمید
امتیاز: 0 0
لینک نظر
با سلام و ارادت!
مثال فروشگاه و چیدمان کالاهای لوکس، در ورودی آن و چالش جیب مشتری و قیمت کالا، و تحلیل رفتن انرژی و نوعی تحریک شدن به خرید -شاید غیر لازم حتی- اجناس بنجل، شرح حال جالبی از احوال غافلانه ما، در زندگی روز مره بود. اینجا همه چیز آگاهانه و با نقشه قبلی علم یا تکنیک مدیریت فروش اتفاق می افتد. ولی اگر :
بپذیریم ساخت های اجتماعی-و در اینجا ساخت اجتماعی دانشگاه- حاصل کارکرد های ناخواسته آدمیان اند، و نه لزوما، حاصل نقشه های آگاهانه عده ای؛ آنوقت گمان می کنم هر دانشگاهی به جای گشتن دنبال مقصر، به تأثیر نقش، و وظیفه خود، در تغییر یا دست کم، تأثیر گذاری مطلوب در فرایند های اقتضایی دانشگاه، واقف تر خواهد شد. و از خود تواند پرسید که سهم من در این نامطلوبی چقدر است؟!
بازهم متشکرم از افقی که پیش چشم ما گشودید. برقرار باشید.
پاسخ:
سلام وآرزوی موفقیت و ممنون از بیان توضیحات
م-ف
پنج‌شنبه 6 آذر‌ماه سال 1393 04:04 ب.ظ
علی
امتیاز: 0 0
لینک نظر
با سلام و ادب و احترام خدمت استاد فراستخواه
اینجانب دورادور پیگیر حوزه های مطالعاتی جنابعالی بوده و هستم و سعادت آشنا شدن با آن جناب افتخاری بزرگ برای من بوده و خواهد بود. استاد، موضوعی مهم ذهن مرا مدتی است که مشغول کرده ولی هنوز راهی برای آن نیافته ام. امیدوارم که از راهنماییهای ارزشمند شما بهره مند شوم. اینجانب به تازگی در دوره دکتری تاریخ ایران بعد از اسلام پذیرفته شده ام. از طرفی نیز در حوزه برنامه ریزی آموزشی یکی از بزرگترین دانشگاههای دولتی اشتغال دارم. با توجه به اینکه علاقمندم در حوزه مشترکی بین آموزش عالی و تاریخ کار کنم، خواهشمند است بذل محبت فرموده راهنمایی فرمایید چه کنم تا درگیر موضوعات تکراری و غیر کاربردی نشوم. نمی خواهم رساله ام بعد از دفاع خاک بخورد. موضوعاتی نظیر تاریخچه اموزش عالی و حتی اموزش (در معنای عام) در کشور بارها و بارها کار شده است، چه کنم تا رساله ام کاربردی شود و بتواند تا حدودی به درد آموزش عالی کشور بخورد، ضمن اینکه با رشته ام هم که تاریخ است، سازگاری داشته باشد. از راهنمایی شما بی نهایت سپاسگزارم.
پاسخ:
سلام بر همکار ارجمند ودوست گرامی ...اکنون که این یادداشت حضرت عالی را می خوانم عجله دارم ونمی توانم چیزی بنویسم لطفا با ایمیل مشورت کنیم
درود
پنج‌شنبه 6 آذر‌ماه سال 1393 06:16 ب.ظ
خلیل
امتیاز: 0 0
لینک نظر
با سلام،

" رفتارهای خوب را تنها می توان از ساختارهای خوب انتظار داشت "
پاسخ:
سلام وسپاس
جمعه 7 آذر‌ماه سال 1393 11:16 ب.ظ
یوسف
امتیاز: 0 0
لینک نظر
سلام ودرود فراوان:
این وبلاگ فرصت مغتنم و روزنگاهی است که من وامثال من از دور می توانیم از مباحث وسخنرانیهای جنابعالی بهره ببریم
موضوع تهی شدن انرژی وخستگی دانشگاه ها (دانشجویان واستادان) موضوع وایده جالبی است که می تواند بر اساس آن پژوهشهای زیادی انجام پذیرد وواقعیات جامعه امروز ما را بیشتر نمایانتر سازد. این پدیده قابل تعمیم به آموزش وپرورش هم هست.همانطور که شما بهتر می دانید آموزش وپرورش ماهم از خیلی جهات خسته است.آنقدر دستور العملهای متفاوت وبخشنامه های پی در پی در مدارس برسر مدیران ومعاونان ومعلمان نازل می شود که فرصت آموزش وانجام ماموریت اصلی را پیدا را نمی کنند.هر از چندی فرمول نظام آموزشی تغییر می کند ،مدیران عوض می شوند وسلایق مختلف دیکته می شوندو...واین آموزش وپرورش فربه ،چیزی جز دانش وخلاقیت وادب وفرهنگ نحیف بار نمی آورد.!؟
این ایده های جدید مرا وا می دارد تا در این باره مطالعه کنم. پژوهش ها ونظرات جنابعالی فرا راه ما دانشجویان ومعلمان این سرزمین خسته اما تشنه آگاهی ها ست.
پاسخ:
سلام بر همکار ارجمند ودوست گرامی بله ممنون از طرح مسألۀ آموزش وپرورش در اینجا...ممنون از ارزش افزوده بیانات آن عزیز
م-ف
شنبه 8 آذر‌ماه سال 1393 05:05 ب.ظ
حمید
امتیاز: 0 0
لینک نظر
با سلام و عرض ادب حضور جناب استاد
این صفحات مجازی، که حامل جوشش های ذهن جوال، و کوشش های علمی -عینی جناب استاد می باشند، برای امثال من حکم کلاس درس دارند. و کلاس آزاد و پرکشش است که فرصت ابراز و اظهار نظر به دانشجو می دهد. لطفا در حدی که موجب تصدیع اوقات شریف نشود ، به اصلاح برداشت ها و فهم های اشتباه، و کژ طالبان در قالب ابراز "نظر" اشارت فرمایید. سپاس
پاسخ:
با سلام خدمت دوست منتقد محقق ...چشم ممنون از پیشنهاد اصلاحی تان
م-ف
نام :
پست الکترونیک :
وب/وبلاگ :
ایمیل شما بعد از ثبت نمایش داده نخواهد شد